1 jaar of 3 jaar vast energiecontract: waar let je op?

1 jaar of 3 jaar vast energiecontract: het is een keuze tussen kort of lang je tarief per kWh en m3 vastzetten. Wat dat kost of oplevert verschilt per moment; een vaste regel is er niet. Hieronder staan de cijfers van de ACM en de Consumentenbond, zonder advies en zonder prognose.

Wat is het verschil tussen een vast energiecontract van 1 jaar of van 3 jaar?

Het basisverschil is de looptijd: bij een vast contract betaal je volgens Milieu Centraal één, twee of drie jaar hetzelfde bedrag per kWh en m3 (gewijzigd 21 augustus 2026). Of prijs, opzegvergoeding en aanbod ook verschillen, lees je hieronder. De drie contracttypen naast elkaar staan in vast, variabel of dynamisch.

Volgens de ACM had 21% van de huishoudens een vast contract van 1 jaar en 33% een vast contract van langer dan 1 jaar (8 april 2026, peilmoment onbekend). Leveranciers moeten altijd een modelcontract met een vast tarief voor één jaar aanbieden; een langer vast contract is daarmee, onze eigen lezing, geen verplicht aanbod.

Volgens de Consumentenbond geeft 3 jaar zekerheid over je maandlasten, maar profiteer je niet van dalende prijzen en kan opzeggen geld kosten. Bij 1 jaar kun je jaarlijks overstappen, met het risico op hogere prijzen na afloop. Bij zonnepanelen is er vaak geen meerjarig aanbod.

Is een contract van 3 jaar goedkoper of duurder dan 1 jaar?

Dat verschilt per moment. Mediane prijs van aangeboden gascontracten volgens de ACM, via de Consumentenbond (5 oktober 2026):

Voor stroom staat alleen september 2026 op de pagina, in euro per kWh: variabel 0,29, 1 jaar vast 0,29 en 2 jaar of langer vast 0,27. Het zijn medianen van het aanbod, niet jouw tarief. Of belasting en btw erin zitten, staat niet bij de bron.

De Consumentenbond schrijft zelf dat meerjarige tarieven soms lager zijn dan bij 1 jaar, maar ook dat ze meestal niet lager zijn. Haar eigen tabel laat voor september 2026 het eerste zien. In september 2025 lag het 1-jarige gasaanbod (1,24) onder het meerjarige (1,30), in september 2024 waren beide gelijk (1,32). Onze eigen lezing: een regel is dit niet.

Onze eigen rekensom, alleen als verschil tussen twee medianen van september 2026 (1-jarig min 2 jaar of langer) en niet als besparing: 1,60 min 1,51 is 0,09 euro per m3 gas en 0,29 min 0,27 is 0,02 per kWh stroom. Bij het gemiddelde verbruik van Milieu Centraal (1.040 m3 en 2.430 kWh) is dat ongeveer 93,60 en 48,60 euro per jaar. Waarom vast soms duurder is, staat in waarom is een vast energiecontract duurder.

Wat kost het om een contract van 3 jaar eerder op te zeggen?

Volgens ConsuWijzer (gewijzigd 6 oktober 2026) betaal je alleen een opzegvergoeding als je een contract voor bepaalde tijd hebt, de looptijd nog niet voorbij is en beide punten in je contract staan. Voor contracten aangegaan vanaf 1 januari 2026 moet de opzegboete volgens de Consumentenbond in je contract staan; anders mag de leverancier geen opzegboete rekenen. Bij een contract van op of na 1 juni 2023 is het restverbruik maal het verschil tussen jouw tarief en het tarief nu bij dezelfde leverancier voor een contract van zo lang als de resterende looptijd. Is de energie duurder geworden, dan betaal je niets.

Onze eigen rekensom met verzonnen getallen: bij 0,05 euro per kWh verschil en 2.430 kWh per jaar is de uitkomst 121,50 euro bij nog 1 jaar te gaan en 364,50 euro bij nog 3 jaar, als het verschil gelijk blijft (een vereenvoudiging). Vaste bedragen van 50, 75, 100 en 125 euro gelden alleen voor contracten van voor 1 juni 2023 (Consumentenbond, 3 juli 2026). Meer staat in opzegvergoeding vast energiecontract.

Wat als je verhuist tijdens een vast contract?

Een verhuizing is volgens de Consumentenbond geen reden om een contract voor bepaalde tijd te beëindigen, en ConsuWijzer meldt dat de opzegvergoeding ook dan geldt. Bij sommige leveranciers kun je het contract meenemen (ConsuWijzer); vraag het na.

Bij EnergieSignaal houden we de stroomprijs voor je in de gaten. Wij sturen je een bericht als stroom goedkoop is, ook bij een vast contract. Zo werkt het.

Wat betekent 2027 voor een contract van 3 jaar?

De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027; de leverancier moet daarna een redelijke vergoeding voor teruglevering betalen, volgens de ACM minstens 50% van het leveringstarief voor afnemers met een leverings- en terugleveringsovereenkomst. Loopt je vaste contract over die datum, dan moet de leverancier bij het afsluiten duidelijk uitleggen hoe teruglevering voor en na die datum is geregeld (ACM, 3 augustus 2026). Wijzigen terugleverkosten of -vergoeding in een lopend contract, dan zouden klanten volgens de ACM kosteloos moeten kunnen opzeggen (voorwaardelijk, geen vast recht).

Ook belasting verandert: volgens de Consumentenbond stijgt de energiebelasting op gas in 2027 van 0,7268 naar 0,7457 euro per m3 en daalt die op stroom (inclusief btw) van 0,1108 naar 0,1065 euro per kWh. Een tweede bron vonden wij niet. Hogere belastingen of netbeheerkosten mag je leverancier volgens ConsuWijzer ook bij een vast contract doorberekenen.

Mogen ETS-2 en de bijmengverplichting een vast gascontract duurder maken?

De ACM vindt een prijswijzigingsbeding daarvoor in vaste contracten niet redelijk en verzoekt leveranciers het te schrappen of niet meer te gebruiken (brief van 3 augustus 2026; persbericht van 6 augustus 2026). Vooralsnog ziet ze alleen ruimte bij systeembeheerkosten of heffingen zoals energiebelasting en btw. Hoeveel in nieuwe startprijzen zit, vonden wij niet. Meer over gas: gascontract vast of dynamisch.

Waar let je op bij 1 jaar of 3 jaar vast energiecontract?

Het beste contract hangt af van je persoonlijke omstandigheden en voorkeuren, schreef de ACM in maart 2026. Loop in je contract na:

• De einddatum. Daarna wordt het tarief variabel, en de leverancier meldt nieuwe tarieven minstens 30 dagen vooraf (ConsuWijzer).
• Of en hoe de opzegvergoeding in je contract staat, ook bij verhuizen.
• Hoe teruglevering na 1 januari 2027 is geregeld, als je zonnepanelen hebt.

Veelgestelde vragen

Wat is voordeliger, 1 jaar of 3 jaar vast?

Daar bestaat geen vaste regel voor. In september 2026 lag het meerjarige aanbod in de mediaan onder het 1-jarige, in september 2025 lag het meerjarige gasaanbod erboven.

Hoe lang kun je een energiecontract vastzetten?

Volgens Milieu Centraal één, twee of drie jaar. Leveranciers moeten in ieder geval een modelcontract met een vast tarief voor één jaar aanbieden.

Wat kost het om een vast contract van 3 jaar op te zeggen?

Dat hangt af van het restverbruik en het tariefverschil; is de energie duurder geworden, dan is er geen vergoeding. Vaste bedragen van 50 tot 125 euro gelden alleen voor contracten van voor 1 juni 2023.

Kan ik mijn vaste contract meenemen als ik verhuis?

Bij sommige leveranciers kan dat, schrijft ConsuWijzer. Verhuizen is zelf geen reden om een contract voor bepaalde tijd te beëindigen.

Verandert er iets aan mijn vaste contract in 2027 als ik zonnepanelen heb?

De salderingsregeling stopt op 1 januari 2027. Loopt je contract over die datum, dan moet de leverancier bij het afsluiten uitleggen hoe teruglevering is geregeld (ACM, 3 augustus 2026).

Lees ook

ContractenOpzegvergoeding vast energiecontract: wanneer betaal je en hoeveel?

ContractenOverstappen of opzeggen: zo wissel je van energiecontract zonder verrassingen