Analoge meter: hoe lang mag je hem nog houden?
Een exacte einddatum voor jouw analoge meter bestaat niet, want die hangt af van wanneer je netbeheerder je aanschrijft. Wel is de richting duidelijk: sinds 1 januari 2026 worden de laatste analoge meters vervangen, zoals je leest in ons artikel over de verplichte slimme of digitale meter. Hieronder de tijdlijn en wat die voor jou betekent.
In het kort
- Je netbeheerder stuurt in 2026 of 2027 een aanbod voor vervanging.
- Binnen zes weken een afspraak maken is gratis; daarna kunnen er kosten komen.
- Over de einddatum lopen de berichten uiteen: Kassa noemt eind 2028 als doel van de toezichthouder, NOS noemt 2029.
Hoe herken je een analoge meter?
Een analoge meter is de draaischijfmeter: je ziet een metalen schijf die ronddraait en cijferwieltjes. Een digitale meter heeft een display. Een slimme meter geeft zijn standen bovendien automatisch door. Twijfel je? Je netbeheerder weet welke meter bij jouw aansluiting hoort.
Krijg je een aanbod, dan kies je zelf tussen een slimme en een digitale meter (Rijksoverheid). Er zijn volgens Solar Magazine en Kassa drie uitzonderingen op de vervangingsplicht: als vervangen technisch onmogelijk is, bij gesloten distributiesystemen en bij aansluitingen zonder meting, zoals straatverlichting.
De tijdlijn op een rij
| Moment | Wat gebeurt er |
|---|---|
| 1 januari 2026 | De Energiewet gaat in: de laatste analoge meters worden vervangen (Rijksoverheid). |
| 2026 en 2027 | Je netbeheerder stuurt een aanbod met een QR-code voor een afspraak. |
| Zes weken na de brief | Wie dan geen afspraak heeft, wordt gemeld bij de RDI en kan kosten krijgen. |
| Daarna, elke drie weken | De RDI controleert of je alsnog meewerkt (bron: Kassa, Keuze.nl). |
| 1 januari 2027 | De salderingsregeling stopt. |
| Eind 2028 of 2029 | Over de einddatum lopen de berichten uiteen: Kassa noemt eind 2028 als doel van de toezichthouder, NOS noemt 2029. |
De streefdatum (eind 2028 of 2029, de berichten lopen uiteen) is een doel van de toezichthouder, geen datum die op jouw brief staat. Reken er dus op dat je in 2026 of 2027 van je netbeheerder hoort. Elke netbeheerder bepaalt zelf wanneer hij welke huishoudens aanschrijft, dus het kan zijn dat een buur je een jaar vooruit is.
Het afspraak maken zelf is eenvoudig. In de brief staat volgens Kassa een QR-code waarmee je een afspraak inplant. Volgens Gaslicht heb je zes weken om dat te doen; wie dat doet, betaalt niets, en op de afgesproken dag vervangt je netbeheerder de meter.
Waarom nu?
Een analoge meter telt teruglevering niet apart: hij draait gewoon achteruit. Na het einde van de salderingsregeling op 1 januari 2027 moeten afname en teruglevering apart gemeten worden, en dat kan alleen met een digitale of slimme meter (Solar Magazine, Energievergelijk.nl). Daarom speelt dit juist nu. Netbeheer Nederland meldt dat inmiddels 94 procent van alle energiemeters bij consumenten en kleine bedrijven slim is, en dat ongeveer 500.000 aansluitingen nog een oude meter hebben die via een laatste gratis aanbod wordt vervangen.
Wat betekent het met zonnepanelen?
Wie nu een analoge meter heeft en zonnepanelen, zit tot de vervanging in een gunstige positie: de schijf draait achteruit en leveranciers kunnen volgens Kassa geen terugleverkosten doorberekenen. Met een digitale of slimme meter registreer je teruglevering wel apart. Kassa noemt, op basis van berekeningen van Energievergelijk.nl, gemiddeld € 326 extra per jaar bij 2.500 kWh teruglevering. Analoge meters bieden volgens Kassa nog tot salderen stopt dit voordeel. Keuze.nl rekent het jaarvoordeel van een analoge meter voor een gemiddelde installatie met 3.000 kWh teruglevering op € 330 tot € 845, en tot € 1.378 voor grote installaties bij bepaalde leveranciers. Na 1 januari 2027 krijg je ongeacht je metertype een vergoeding voor teruglevering in plaats van salderen. Meer daarover lees je op onze pagina over de salderingsregeling en in de terugleververgoeding na 2027.
Uitstellen is dus beperkt de moeite waard. Keuze.nl rekent voor dat de dwangsommen voor huishoudens met zonnepanelen binnen negen weken € 1.650 bedragen (€ 550 per keer, na drie keer; volgens Keuze.nl geen maximumbedrag), meer dan het jaarvoordeel van de meeste huishoudens.
Heb je geen zonnepanelen, dan verandert er financieel niets door de wissel. De meter bepaalt je tarief niet, en volgens de Consumentenbond blijft de huur gelijk. Het enige wat je merkt, is dat je bij een slimme meter geen standen meer hoeft door te geven en maandoverzichten krijgt.
Wat als je niet reageert?
Dan gebeurt er in stappen iets. Volgens Gaslicht meldt de netbeheerder het na zes weken zonder afspraak bij de RDI en kan hij kosten voor de plaatsing rekenen. Volgens Kassa volgt daarna een herinnering en een last onder dwangsom. Volgens Keuze.nl en Gaslicht is dat € 100 per keer, € 300 na drie keer (met zonnepanelen € 550 per keer, € 1.650 na drie keer); volgens Keuze.nl zijn dit geen maximumbedragen. Wij konden die bedragen niet op een pagina van de RDI zelf nalezen. De volledige uitleg staat in slimme meter weigeren.
Wat kun je nu doen?
- Controleer of je analoge meter nog bij je aansluiting hangt en welk merk of type het is.
- Wacht je op de brief? Houd je post en e-mail in de gaten en maak binnen zes weken een afspraak.
- Kies bewust: een slimme meter met alle functies, of een digitale meter zonder uitlezing.
- Wil je na de wissel inzicht in je verbruik, lees dan wat je met de P1-poort kunt doen.
- Heb je zonnepanelen, bekijk dan je jaarverbruik en teruglevering voordat de meter wisselt.
Wie na de wissel een slimme meter heeft, kan er zelf meer mee doen dan alleen standen laten doorgeven. Dat is een keuze, geen verplichting.
Verder lezen over dit onderwerp
Bronnen
- Rijksoverheid: Slimme meter weigeren
- Netbeheer Nederland: Slimme meter
- Kassa (BNNVARA): Tot € 1.650 boete, dit gebeurt als je je analoge energiemeter niet laat vervangen (15 juli 2026)
- Kassa (BNNVARA): Digitale meter wordt verplicht, mensen met zonnepanelen krijgen hogere energierekening
- Keuze.nl (Consumentenbond): Weiger je de digitale meter? Dat kost je tot € 1.650 of meer
- Solar Magazine: Boete tot € 1.650 voor zonnepaneelbezitter die digitale meter blijft weigeren (25 augustus 2026)
- Solar Magazine: Nog 500.000 oude meters moeten verplicht vervangen, last onder dwangsom bij weigering
- Gaslicht.com: Slimme meter weigeren, dan krijg je binnenkort een rekening
- NOS: Mensen die nieuwe energiemeter weigeren kunnen volgend jaar boete krijgen (15 augustus 2025)
- Energievergelijk.nl: Terugleverkosten bij een oude analoge meter, hoe zit het?
Bedragen en data nagelopen op 4 oktober 2026 in de genoemde bronnen. Eigen berekeningen zijn als zodanig gemarkeerd.
